حاشیه ‏ای بر امکان سنجی گردشگري روستایی در راستای پیشرفت کاشمر

تحلیلی
Typography

از اولین شماره نشریه سعی کردیم به طور خاص به مقوله گردشگری روستایی بپردازیم. در گذر فعالیت نشریه هر از گاه به این مقوله توجه داشتیم. مدتی است شاهد توجه به مقوله بوم‏گردی در سپهر گردشگری دیارمان هستیم. ا

ین حرکت فرخنده می‏تواند نویدبخش توجه به گردشگری روستایی باشد. از بیستمین فرماندار کاشمر در روزگار بعد از انقلاب اسلامی استدعا داریم به این مهم عنایت ویژه‏ای داشته باشند. کاش آمایش سرزمینی برای تهیه نقشه گردشگری کاشمر انجام شود تا به لطف آن شاهد ارتقای دفتر نمایندگی اداره میراث فرهنگی به یک اداره قدرتمند باشیم.

گردشگري روستایی یکی از حوز‏ هاي نسبتاً جدید در توسعه روستایی است که می‏تواند فرصت‏ها و امکاناتی را به ویژه براي اشتغال و درآمد روستایی فراهم کند و در احیاء و نوسازي نواحی روستایی کاشمر مؤثر باشد. گردشگري روستایی، صنعتی محسوب می‏شود که به طور بالقوه از پایداري برخوردار است. با توجه به اهمیت گردشگري در فرایند برنامه ریزي توسعه روستایی شهرستان کاشمر، توجه به آن در برنامه‏ها و طرح‏های توسعه روستایی بسیار اهمیت دارد. گردشگري روستایی فعالیتی چندبعدي است که در محیط خارج از شهر انجام می‏شود و به گردشگران، ماهیت زندگی روستایی را نشان می‏دهد.

به باور برخی از کارشناسان منظور از گردشگري روستایی، فعالیت‏هاي مزرعه‏ای و غیر مزرعه‏اي است که در مناطق روستایی انجام می‏شود. گردشگري روستایی همه فعالیت‏هاي گردشگري را در مناطق روستایی شامل می‏شود. م گردشگري روستایی، همانند توسعه، ابعاد و آثار گوناگونی دارد. متاسفانه د دیارمان همواره فقدان راهبردها و برنامه‏ریزي‏هاي کارا در سیاست‏هاي توسعه روستایی، براي یکپارچه کردن کارکردهاي گردشگري با توسعه روستایی ملموس بوده است. به دلیل فقدان برنامه‏ریزي و ضعف مدیریت، از فرصت‏هاي موجود در زمینه گردشگري و تجدیدحیات اقتصادي و اجتماعی آن در  روستاها ، به نحو مطلوبی استفاده نشده است.

توسعه گردشگري روستایی در کاشمر با توجه به شرایط و ویژگی‏هاي زیست محیطی، جاذبه‏ها و فرآورده‏هاي بوم شناختی  روستا ضروري است. البته باید اذعان کرد گردشگري روستایی، راه حل همه مشکلات روستایی نیست، اما می‏تواند آثار اقتصادي مهمی داشته باشد و به کُند شدن روند مهاجرت جمعیت روستایی کمک کند. در هر حال در شهرستان کاشمر، رشد گردشگري، راهبردي براي توسعه روستایی است. باید دقت شود که گردشگري الزاماً، به عنوان راه حل اقتصادي قطعی براي توسعه نواحی روستایی کاشمر مطرح نشود. البته شاید در نواحی از شهرستان که خشکسالی دردسرآفرین است، گسترش گردشگري به عنوان جایگزینی براي فعالیت‏هاي کشاورزي در روستاهای کاشمر، قابل طرح باشد.

یادمان باشد، گردشگري در صورت وجود یک نقشه راه، می‏تواند حوزه‏اي اصلی براي بازسازي نواحی روستایی محسوب شود، مستعد بودن منطقه به منظور سرمایه گذاري و برنامه ریزي گردشگري، براي استفاده از منابع طبیعی و انسانی  یک امتیاز قابل تامل برای گردشگری کاشمر است. وجود میوه‏ها و محصولات متنوع کشاورزي به منظور عرضه به گردشگران؛ تنوع قابل ملاحظه منابع گردشگري که امکان گسترش بازار را فراهم می کند، در کنار قوي بودن روحیه میهمان نوازي در بین مردم منطقه، وجود چشم اندازهاي منحصر به فرد و باغ‏ها؛ ارتفاعات براي انجام فعالیت‏هاي ورزشی از جمله نقاط قوت گردشگری روستایی در کاشمر است.

وجود چشمه، آبگرم؛ وجود منطقه حفاظت شده و سرشار از گیاهان و حیوانات وحشی در کنار اعتقاد عمومی به مفید بودن گردشگري در منطقه از دیگر نقاط قوت شهرستان برای توجه به گردشگری روستایی هستند. متاسفانه فقدان برنامه ریزي؛ عدم سرمایه گذاري بخش دولتی و خصوصی در منطقه؛ ناکافی بودن نظام اطلاع رسانی و تبلیغات و عدم ثبات الگوي گردشگري در همه فصول به عنوان نقطه ضعف فراروی توسعه گردشگری روستایی در کاشمر مطرح هستند. عدم وجود تسهیلات خدماتی و بهداشتی؛ عدم وجود تسهیلات اقامتی و رفاهی از دیگر موانع اصلی عدم توجه به گردشگری روستایی می‏باشند.

در باره توسعه گردشگری روستایی در کاشمر باید به تاثیر این موضوع به محیط زیست توجه شود، توجه به این نوع از گردشگری باعث رونق اقتصادی روستای هدف می‏شود. افزایش توجه دولت به برنامه ریزي، افزایش توجه بخش دولتی و خصوصی به سرمایه گذاري، بهبود بخشیدن به کیفیت و افزایش آگاهی مردم با اجراي برنامه‏های آموزشیی و رشد انگیزه مردم منطقه براي تفریح در منطقه از دستاوردهای توجه به این مقوله است. گردشگردی روستایی از منظر بوم‏شناختی باعث؛ ایجاد فضاهای تفریحی در شهرستان و تولید محصولات جدید گردشگري از طریق تلفیق منابع طبیعی و فرهنگی روستای هدف می‏شود.

یادمان نرود کاشمر مهاجر فرست است، اموری نظیر گردشگری روستایی باعث شکوفا شدن ظرفیت‏های شهرستان برای ممانعت از مهاجرت و چه بسا مهاجرپذیری می‏شود. باید سرمایه‏گذاران را به توجه به این مورد تشویق کنیم. عدم سرمایه گذاري بخش خصوصی به دلیل ترس از عدم موفقیت، احتمال از بین رفتن فرهنگ بومی و الگوهاي محلی، احتمال افزایش جرم با ورود افراد غریبه، احتمال کاهش تنوع زیستی، آلودگی محیط زیست  از تهدیدهای احتمالی این نوع گردشگری در منطقه ماست. این تهدیدها با همکاری مراکز دارای صلاحیت و توجه به مقوله فرهنگ‏سازی قابل اصلاح و برطرف شدن هستند.

تاکید می‏شود که تهدیدهاي گردشگري و نبود برنامه ریزي مؤثر و پایدار در گردشگري روستایی در سطح شهرستان، موجب پیدایش پیامدهاي نامطلوبی مانند آلودگی منابع آب و محیط طبیعی، تخریب چشم اندازهاي طبیعی، افزایش مهاجرت، رکود فعالیت‏هاي کشاورزی روستائیان خواهد شد. همانطور که تاکید شد با برنامه ریزي و بهره برداري مناسب از فرصت‏ها و ظرفیت‏هاي گردشگري این ناحیه، براي دستیابی به گردشگري پایدار روستایی، می‏توان فعالیت‏هاي مؤثري براي تحقق توسعه پایدار انجام داد. در بعض تحقیقات در نقاط مختلف کشور بیانگر تاثیر گردشگری روستایی بر نظام اقتصادی منطقه است.

گردشگري باعث افزایش درآمد اهالی روستای هدف می‏شود. حتی موجب افزایش ساخت و ساز در روستا و نیز رشد قیمت زمین و مسکن خواهد شد. این مقوله بر الگوي کشت، تنوع کشت، گسترش بازار و بهبود کمی و کیفی صنایع دستی هر روستا تاثیر موثری دارد. برابر تحقیقات در سایر نقاط کشور گردشگري روستایی تأثیر بسیار کمی بر تغییر نوع لباس، نوع مراسم، الگوي مصرف غذا، بهبود وسایل منزل و بهبود وضعیت آموزش هر روستا دارد. البته بر الگوی مصرف مواردی نظیر محصولات بهداشتی موثر است. باعث گسترش روابط بیرونی روستا با نواحی همجوار و رشد بی هنجاري می‏شود.

در برخی از پژوهش‏ها تاکید شده؛ به لحاظ کالبدي این نوع گردشگري نه تنها در محافظت بیشتر از محیط زیست مؤثر نبوده، بلکه به محیط زیست منطقه مورد نظر لطمه زده و موجب آلودگی آن نیز شده است. البته گردشگري روستایی تا حد زیادي به گسترش فضاهاي سبز در روستاها منجر می‏شود. به طورکلی، می‏توان گفت که آثار کالبدي و زیست محیطی گردشگري بر منطقه، کمتر از بخش هاي اقتصادي و اجتماعی بوده است. در مجموع، با توجه به قابلیت‏های روستاهای کاشمر منطقه و انجام فعالیت‏هاي لازم و فراهم کردن امکانات و خدمات گردشگري در روستاهاي منطقه، گردشگري می‏تواند آثار مطلوب اقتصادي، اجتماعی و زیست محیطی در روستاهاي منطقه داشته باشد و به تحقق توسعه در آنجا منجر شود.

در پایان این یادداشت پیشنهاد می‏شود فرمانداری از دو بخشداری شهرستان بخواهد با کمک نهادهای ذیربط و با همکاری بخش خصوصی توجه روز افزون به گردشگری روستایی را در دستور کار خود قرار بدهند. توسعه فعالیت هاي گردشگري در روستاهای کاشمر نیازمند سرمایه گذاري دولت و بخش خصوصی است. در این راستا بایسته است مواردی نظیر؛ ایجاد تسهیلات خدماتی و بهداشتی، توسعه تسهیلات اقامتی و رفاهی،  تعریض راه منتهی به  روستای هدف ، خدمات رسانی در زمینه امور زیربنایی، برقراري نظم عمومی در منطقه به ویژه در روزهاي تعطیل،  افزایش آگاهی مردم با برنامه‏هاي آموزشی، جلوگیري از تخریب محیط زیست توسط گردشگران و توجه مسئولان و افراد محلی به بهداشت محیط به دقت مدنظر قرار بگیرد

مجموع رتبه (0)

0 از 5 ستاره

نظر خود را اضافه نمایید

ارسال نظر به عنوان مهمان

0

کاربرانی که در این گفتگو شرکت کرده اند

در خبر نامه وب سایت ما عضو شوید تا از تازه ترین خبرها و مطالب در ایمیل خود باخبر شوید.