چوپان‌های کاشمری و رنجی که برای آن‌ها گنجی ندارد!

اخبار ترشیز
Typography

 

 

محمد فیض عارفی

اشاره: بارها در مسیرهای عبوری شاهد چرای گوسفندهایی بوده‌ایم که یک چوپان زحمتکش با پرورش آن ها نقش مهمی را برای تأمین گوشت مورد نیاز مردم ایفا می‌کند.

گوشتی که پز خریدن و خوردنش را ثروتمندها می‌دهند و زحمت و سختی‌ تولیدش را چوپان‌ها تحمل می‌کنند.

شاید تا به حال کمتر پای درد‌دل چوپان‌ها و گوسفنددارهای جزء نشسته باشیم. این بار به سراغ آن‌ها رفتیم.

 

زمین‌های خشک، آذوقه‌های گران!

حمید عباس‌پور از گوسفندداران روستای تربقان در گفتگو با ما اظهار داشت: گوسفندداری شغل پدری ما بوده و از حدود 50 سال پیش ما و خانواده ما مشغول این کار بوده‌اند و با توجه به اینکه کشاورزی به دلیل خشکسالی‌ها دچار مشکل شده است درآمد اصلی ما در حال حاضر همین دامداری و پرورش گوسفند است.

وی ادامه داد: در حال حاضر زمین‌ها هم خشک است و چیزی برای تغذیه گوسفندها پیدا نمی‌شود ضمن اینکه هزینه آذوقه هم گران شده و لذا ناچار هستیم گوسفندها را زودتر و بعد از هفت یا هشت ماه بفروشیم در صورتی که اگر آذوقه باشد می‌توانیم گوسفندها را بیشتر نگاه داشته و درآمد بیشتری کسب کنیم.

عباس‌پور افزود: سال قبل ما جو را کیلویی 1000 تومان می‌خریده‌ایم اما حالا باید کیلویی 1600 تا 1700 تومان بخریم و قیمت کاه هم نسبت به سال گذشته دو تا دو و نیم برابر شده است و همچنین زمین‌هایی را که برای چرای گوسفندها اجاره می‌کنیم نیز قیمت آن افزایش داشته به طوری که سال گذشته مثلاً هر من زمین را به 8 هزار تومان اجاره می‌کردیم و امسال تا 15 یا 16 هزار تومان باید برای اجاره هر من زمین بپردازیم.

این دامدار روستای تربقان خاطرنشان کرد: مثلاً خود ما امسال برای اجاره 40 من زمین که بتوانیم گوسفندها را در آن‌ها بچرانیم 700 هزار تومان پول داده‌ایم و یا حدود 4 میلیون تومان هزینه کرده‌ایم که مثلاً بتوانیم برای 20 گوسفند کوچک و بزرگ علوفه تهیه کنیم.

عباس‌پور گفت: دامداری در گذشته درآمد خوبی داشت و مخارج زندگی را تأمین می‌کرد اما حالا این طوری نیست به عنوان مثال ما 6 برادر بودیم که همه از طریق گوسفندداری امرار معاش می‌کردیم اما الآن 4 برادر ما این کار را رها کرده‌اند و به سراغ کارهای دیگر رفته‌اند و ما هم که همچنان گوسفند داریم به دلیل مخارج بالا نمی‌توانیم آن‌ها را زیاد نگه داریم به عنوان مثال ما برای تأمین مخارج ناچار شدیم 40 تا 50 گوسفند خود را بفروشیم که در همین موضوع 15 تا 16 میلیون تومان ضرر کردیم.

وی با انتقاد از عدم حمایت کافی از گوسفندداران تصریح کرد: ما برای وام هم تقاضا دادیم ولی آن قدر متقاضی هست که گفتند دیگر به ما چیزی نمی‌رسد در صورتی که برخی افرادی که اصلاً‌ نمی‌دانند دامداری چی هست برای دریافت وام دامداری ثبت نام کردند لذا باید یک نظارت کافی بر پرداخت وام‌های دامداری باشد.

گوسفندداری مخارج زندگی را تأمین نمی‌کند

در ادامه به سراغ یکی از گوسفندداران و چوپان‌های قدیمی روستای عارف‌آباد رفتیم.

یعقوب نخعی گفت: کار من و پدر و اجداد ما همین گوسفندداری بوده است و الآن هم هیچ درآمد دیگری نداریم اما گوسفندداری مخارج زندگی را تأمین نمی‌کند چون هزینه‌های زندگی هم به شدت بالا رفته و خرج‌‌ها زیاد شده است.

وی ادامه داد:‌ آذوقه گران شده است و پرورش گوسفند هزینه زیادی دارد و هر چند می‌گویند قیمت گوسفند و بره هم افزایش پیدا کرده ولی آن قدری زیاد نشده است که بتواند جبران افزایش قیمت آذوقه و سایر مخارج را بکند.

نخعی افزود: وقتی یک من جو را نزدیک به 6 هزار تومان و یک من کاه را باید نزدیک به 2 هزار تومان پول بدهیم و یا یک ماشین کاه که آورده‌ایم نزدیک به 2 میلیون تومان پولش شده است ما هم ناچار هستیم نسیه خرید کنیم و هر روز بدهی ما بیشتر می‌شود لذا در مجموع زندگی ما به سختی تأمین می‌شود.

وی گفت: اگر بارندگی باشد و زمین‌ها آباد باشد خوب است و می‌توان هزینه‌های پرورش گوسفند را کاهش داد ولی با توجه به اینکه ناچار هستیم آذوقه زیادی بخریم هزینه‌ها بالاست.

چوپان‌هایی که تولید را رها کرده و کارگر شده‌اند

در دشت‌های اطراف روستای عارف‌آباد شاهد جوانی بودیم که در حال چراندن ده‌ها گوسفند بود که با وی نیز به عنوان جوانی که شغل گوسفندداری را برای امرار معاش و کسب روزی حلال انتخاب کرده است هم صحبت شدیم.

مهدی نخعی با بیان اینکه 23 سال دارد و از 10 سال پیش به همراه پدر و سایر اعضای خانواده‌اش گوسفندداری کرده است گفت: آذوقه گران است، بی‌آبی است، میدان خشک است، کاه و جو گران است و خلاصه هزینه‌ها بالا رفته است.

وی ادامه داد: وقتی باران نمی‌بارد و زمین‌ها خشک است ناچار هستیم بعد از 7 یا 8 ماه که گوسفند‌ها را نگه می‌داریم آن‌ها را بفروشیم چون نگه داشتن آن‌ها برای ما نمی‌صرفد و گرنه اگر بتوان گوسفندها را بیشتر نگه داشت برای بازار فروش مشکلی وجود ندارد و گوسفند همیشه بازار خوبی دارد.

نخعی افزود: در گذشته ما هر من زمین را برای چرای گوسفند به قیمت 2 هزار تومان اجاره می‌کردیم اما امسال به کمتر از 12 هزار تومان نمی‌دهند و می‌گویند نمی‌صرفد ضمن اینکه الآن خیلی‌ها هم دارند زمین‌های زعفران را می‌کندند و لذا برای سال بعد شرایط، سخت‌تر هم می‌شود.

این جوان چوپان در روستای عارف‌آباد خاطرنشان کرد: به دلیل همین سختی‌ها و مشکلات افرادی داشته‌ایم که کار گوسفندداری را رها کرده و الآن دارند کارگری می‌کنند و می‌گویند آدم در یک کارگاه کار کند و روزی 25 هزار تومان مزد بگیرد خیالش راحت‌تر است از اینکه بخواهد با پرورش گوسفند این همه نگرانی و اضطراب را تحمل کند در صورتی که این افراد در کار گوسفندداری وارد هستند و وقتی این کار را رها می‌کنند در واقع تولید کاهش پیدا می‌کند.

نخعی با بیان اینکه بیمه عشایر است و از بیمه خودش هم راضی است گفت: ما از مسئولان انتظار داریم از ما حمایت کنند به خصوص برای تأمین آذوقه ارزان باید از دامدار حمایت شود همچنین بیمه عشایر هم هر چند در مجموع راضی هستیم ولی در گذشته حمایت‌های بیشتری از ما که جزو عشایر بودیم می‌شد و مثلاً روغن و برنج به ما می‌دادند ولی الآن حمایت خاصی نمی‌شود.

وی ادامه داد: به عنوان مثال ما اگر بخواهیم آذوقه از امور عشایر و دولت بگیریم می‌گویند اول پولش را واریز کنید بعد تحویل بگیرید ولی در بازار با توجه به اینکه ما را می‌شناسند برای ما صبر می‌کنند و نسیه هم می‌دهند لذا حمایت خاصی را از دولت نمی‌بینیم.

این جوان گوسفنددار تصریح کرد: ما شاید 200 تا گوسفند داشتیم که ناچار شدیم به تدریج حدود نصف آن را بفروشیم و خرج باقی گوسفندها کنیم و اگر همین طور پیش برود برای سال بعد دیگر چیزی نمی‌ماند.

هر کس نفوذ بیشتری دارد وام می‌گیرد!

به سراغ یکی از گوسفنددارهای روستای قلعه بالا هم رفتیم.

علی تیموری با بیان اینکه 20 سال است گوسفندداری و چوپانی می‌کند گفت: واقعیت این است که دولت حمایتی از دامدار نمی‌کند مثلاً اگر جو را در اختیار ما قرار دهند و هزینه آن را 6 ماه بعد و 2 ماه بعد از عید دریافت کنند کمک بزرگی به دامدار می‌شود ولی ما می‌بینیم که نه تنها حمایت نمی‌شود بلکه اگر وامی هم پرداخت می‌کنند به کسانی پرداخت می‌شود که اصلاً نمی‌دانند گوسفند چیست! یعنی هر کس نفوذ بیشتری دارد وام می‌گیرد.

وی ادامه داد:‌ ما الآن باید آذوفه و جو را نقدی بخریم و اگر هم یک ماهه بخریم با ما گران‌تر حساب می‌کنند به همین دلیل ما مجبور می‌شویم یک بره را که هنوز 30 کیلو نشده است بفروشیم چون نمی‌توانیم هزینه آن را تأمین کنیم در صورتی که اگر بتوانیم گوسفندها را نگهداری کنیم تا 70 یا 80 کیلو وزن آن‌ها افزایش می‌یابد.

این دامدار افزود: زحمت و سختی گوسفندداری را ما می‌کشیم اما چون مجبور می‌شویم گوسفندها را زود بفروشیم یک عده سرمایه‌دار می‌خرند و آن‌ها را پروار می‌کنند و سود اصلی را آن‌ها می‌برند در صورتی که ما اگر بتوانیم آن ها را پروار کنیم چرا خودمان این کار را انجام ندهیم.

تیموری تأکید کرد: ما فقط دلمان را خوش کرده‌ایم که گوسفنددار هستیم در صورتی که گوسفندداری دیگر فایده‌ای ندارد و هزینه زندگی را تأمین نمی‌کند و خیلی‌ها به ناچار این کار را رها کرده‌اند چون حمایتی نمی‌شود.

وی گفت: می‌گویند قیمت گوسفند زنده گران شده است ولی برای ما چه فایده‌ای دارد چون ما مجبور هستیم آن ها را نگه داریم و نمی‌توانیم هر روز گوسفند بفروشیم چون سرمایه ماست ولی باید هزینه آذوقه را نقدی پرداخت کنیم و یا برای اجاره یک من زمین زعفران 15 هزار تومان و برای اجاره یک من زمین بادمجان باید 20 هزار تومان پول بدهیم.

تیموری باز هم بر لزوم تأمین آذوقه برای دامدار توسط دولت و دریافت هزینه آن در آینده تأکید داشت.

بیابان خشک، گوسفندهای را سیر نمی‌کند

در ادامه تهیه این گزارش به بخش کوهسرخ هم رفتیم و با یکی از چوپان‌ها و گوسفنددارهای روستای مکی به گفتگو نشستیم.

محمد ابراهیم زاده که در اطراف روستای مکی در حال چراندن گوسفندهای خود بود گفت: خشکسالی است و میدان چیزی ندارد که گوسفندها را تأمین کند و ما خودمان دلمان برای گوسفندها می‌سوزد چون آن‌ها سیر نمی‌شوند.

وی با بیان اینکه پروانه 50 رأسی دامداری دارد گفت: من الآن فقط حدود 25 رأس گوسفند دارم چون هزینه‌ها بالاست و همین تعداد را هم باید بفروشیم و خرج خودشان کنیم ضمن اینکه هزینه‌های زندگی هم بسیار بالاست و ناچار هستیم گوسفندها را زود بفروشیم.

این گوسفنددار کوهسرخی یادآور شد: من خودم زمین دارم و بخشی از آذوقه را خود می‌کارم و تأمین می‌کنم اما بسیاری از سایر دامدارهای روستا ناچار هستند همه آذوقه را بخرند و یا به بیایان اکتفا کنند و بیابان هم که خشکسالی است.

وی ادامه داد: گوسفنددارهای روستا همین بیابان را دارند و بیابان هم که امسال برف و بارانی نبوده است و می‌بینید چه وضعیتی دارد ضمن اینکه قیمت کاه و جو امسال خیلی گران‌تر شده است و جو را باید هر من 5 هزار تومان و کاه را که سال قبل 1000 یا 1500 می‌خریدیم امسال باید هر من 2600 تومان بخریم و لذا مشکل اصلی تأمین آذوقه است.

ابراهیم‌زاده گقت: درست است قیمت دام هم بالا رفته است ولی چون ما باید همه چیز را پول بدهیم هزینه‌ها را کفاف نمی‌کند و الآن چون هزینه زندگی‌ها بالا رفته است ناچار هستند مدام گوسفندها را بفروشند و خرج زندگی کنند به همین دلیل با اینکه شاید 40 درصد روستای مکی دامدار باشند اما هر کدام مثلاً 10 میش بیشتر ندارند.

وی افزود: بسیاری از خانواده‌های روستا همه سال را با 10 گوسفند مجبور هستند زندگی کنند و به همین دلیل بسیاری از آن‌ها بیشتر روزهای سال را برای کارگری به شهرهای دیگر می‌روند و در واقع دامداری هزینه‌های زندگی را تأمین نمی‌کند در صورتی که در گذشته خیلی بهتر بوده است مثلاً پدربزرگ من 200 تا گوسفند داشته است ولی الآن در همه روستای ما دو تا گله گوسفند بیشتر نیست که هر کدام متعلق به 30 نفر است.

درد دل ما را به گوش مسئولان برسانید، ثواب دارد

این گوسفنددار گفت: ما دلمان نمی‌آید این گوسفندهای کوچک را بفروشیم ولی ناچار هستیم لذا از مسئولان انتظار داریم حمایت کنند و وام را به افراد نیازمند بدهند و همچنین از کشاورزی هم حمایت کنند نه اینکه ما 20 سال است نامه می‌نویسیم که یک استخر در روستای ما احداث شود ولی فایده‌ای نداشته است چون زمین داریم و آب هم داریم ولی چون آب کم است باید استخر ذخیره آب احداث شود.

وی با زبان ساده روستایی خود تأکید کرد: مسئولان باید به فکر مستضعفان و بیچاره‌ها به خصوص روستایی‌ها باشند چون روستاها خیلی وضعشان از شهرها بدتر است و همه ما در زمستان‌ها ناچار هستیم برویم در شهرها کار کنیم در صورتی که روستایی باید کار دامداری و کشاورزی خودش را انجام دهد.

ابراهیم‌زاده گفت: نه کشاورزی ما کشاورزی است و نه دامداری ما دامداری است، ما هیچ حمایتی نمی‌شویم و الآن خیلی دامدار داریم که بیکار شدند، دام‌ها را فروختند و الآن دیگر نمی‌توانند بخرند، خیلی از روستایی‌های ما تنها با یارانه زندگی می‌کنند، همه بیکار نشستند، نه کار است و نه کشاورزی و آدم به زندگی آن‌ها گریه‌اش می‌گیرد لذا خواهش می‌کنیم حرف دل ما را به گوش مسئولان برسانید که این کار ثواب زیادی دارد.

مجموع رتبه (0)

0 از 5 ستاره

نظر خود را اضافه نمایید

ارسال نظر به عنوان مهمان

0

کاربرانی که در این گفتگو شرکت کرده اند

در خبر نامه وب سایت ما عضو شوید تا از تازه ترین خبرها و مطالب در ایمیل خود باخبر شوید.